در دنیای امروز بسیاری از سازمانها برای مدیریت کارآمد فرایندهای خود از نرمافزار ERP استفاده میکنند. ERP که مخفف Enterprise Resource Planning یا «برنامهریزی منابع سازمانی» است، به یک سیستم نرمافزاری جامع گفته میشود که وظیفه آن مدیریت یکپارچه فرایندهای اصلی کسبوکار (مانند مالی، منابع انسانی، زنجیره تأمین و …) در سراسر سازمان میباشد. این یکپارچگی دادهها و فعالیتها باعث میشود همه واحدها و کارکنان سازمان بر اساس اطلاعات مشترک و بلادرنگ کار کنند و ارتباط موثرتری داشته باشند. اهمیت ERP در آن است که با از بین بردن سیستمهای جزیرهای و خودکارسازی بسیاری از وظایف، بهرهوری سازمانی را افزایش میدهد و خطاها و هزینههای اضافی را کاهش میدهد. یکی از شناختهشدهترین محصولات ERP در جهان، نرمافزار SAP از شرکت آلمانی SAP SE (مخفف Systems, Applications, and Products in Data Processing) است. شرکت SAP که در سال 1972 توسط چند تن از مهندسان سابق IBM تأسیس شد، اکنون بهعنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نرمافزارهای سازمانی در دنیا شناخته میشود. نرمافزار SAP ERP در شرکتهای بزرگ بسیاری بهعنوان راهکار اصلی یکپارچهسازی فرآیندها به کار گرفته شده و به دلیل پوشش گسترده عملیات کسبوکار به نوعی استاندارد صنعتی بدل شده است. در ادامه، ابتدا مفهوم ERP و ویژگیها و مزایای آن را توضیح میدهیم و سپس به معرفی SAP و تفاوتهای آن با مفهوم کلی ERP میپردازیم.
ERP چیست؟ | اشتباهات رایج در پیادهسازی ERP
ERP یا برنامهریزی منابع سازمانی یک رویکرد نرمافزاری برای برنامهریزی و مدیریت تمامی منابع و فرآیندهای یک سازمان بهشکل یکپارچه است.
در یک سیستم ERP، بخشهای مختلف کسبوکار بهصورت ماژولهای نرمافزاری مجزا اما متصل بههم پیادهسازی میشوند. هر ماژول نمایانگر یک حوزه عملیاتی
(مالی، منابع انسانی, فروش, زنجیره تأمین, تولید و …) است که همگی بر روی یک پلتفرم مشترک اجرا شده و اطلاعات خود را در یک پایگاهداده مشترک ثبت میکنند.
به عنوان نمونه، یک ERP معمولی شامل ماژولهای حسابداری و مالی، مدیریت موجودی و تدارکات، مدیریت تولید، مدیریت ارتباط با مشتری (CRM) و منابع انسانی است.
این ساختار ماژولار و یکپارچه باعث میشود دادههای تمامی بخشها بهروزرسانی هماهنگ داشته و قابل اشتراکگذاری باشند؛ بدین ترتیب از ورود اطلاعات تکراری یا متناقض جلوگیری میشود و «یک نسخه حقیقت» از دادههای سازمان ایجاد میشود.
ویژگی کلیدی دیگر ERP وجود یک پایگاهداده مرکزی مشترک برای همه ماژولهاست که دستیابی به اطلاعات دقیق و لحظهای را برای همهی واحدها ممکن میسازد.
برای مثال، وقتی بخش فروش سفارشی را ثبت میکند، موجودی کالا بهصورت خودکار در پایگاهداده بهروز شده و بخش تولید و انبار نیز بلافاصله از آن مطلع میشوند.
این یکپارچگی اطلاعاتی موجب بهبود هماهنگی بین واحدها و تسهیل جریان کار میان آنها میگردد.
📌 مزایای ERP
- ✅ کاهش دوبارهکاریها و خودکارسازی فرآیندها
- ✅ کاهش هزینههای پنهان در کسبوکارها به کمک ERP
- ✅ ارائه دید جامع و لحظهای برای تصمیمگیری آگاهانه مدیران
- ✅ تقویت همکاری درونسازمانی با دسترسی به دادههای مشترک
- ✅ افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها و بهبود کنترل داخلی
- ✅ تحول و بهبود فرایندهای سازمان
- ✅ ارتقای سرعت و دقت عملیات در کل سازمان
همچنین با فراهم کردن دید جامع و لحظهای از کسبوکار، امکان تصمیمگیری آگاهانهتر را برای مدیران فراهم میکند (مثلاً تهیه گزارشهای تحلیلی بر اساس دادههای یکپارچه و لحظهای). افزون بر این، ERP همکاری درونسازمانی را تقویت میکند زیرا تمام بخشها بر روی یک سیستم واحد کار میکنند و به دادههای مشترک دسترسی دارند. به طور خلاصه، پیادهسازی ERP میتواند منجر به افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها، بهبود کنترل داخلی، تحول و بهبود فرایندهای سازمان و ارتقای سرعت و دقت عملیات در سازمان شود.
SAP چیست؟
SAP نام یکی از شرکتهای مطرح تولیدکننده نرمافزارهای ERP و همچنین نام خانوادهای از محصولات ERP همین شرکت است. کلمه SAP مخفف عبارت
Systems, Applications, and Products in Data Processing
به معنای “سیستمها، کاربردها و محصولات در پردازش دادهها” است.
شرکت SAP در آلمان بنیانگذاری شده و از دهه 1970 میلادی رشد کرده است تا جایی که امروز به یکی از بزرگترین فروشندگان نرمافزارهای سازمانی در دنیا تبدیل شده است.
SAP در ابتدا نرمافزارهای مالی و حسابداری ارائه میکرد اما به مرور دامنه محصولات خود را به تمامی حوزههای کسبوکار گسترش داد و عملاً یک راهکار ERP جامع را عرضه نمود.
📦 محصولات SAP ERP:
شرکت SAP راهکارهای متنوعی برای انواع کسبوکارها ارائه کرده است. از جمله محصولات اصلی ERP این شرکت میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- SAP ECC (ERP Central Component): نسخه سنتی و قدیمی ERP شرکت SAP که بهصورت On-Premise در بسیاری از سازمانهای بزرگ پیادهسازی شده است.
- SAP S/4HANA: نسل جدید نرمافزار ERP شرکت SAP که بر پایه پایگاهداده درونی و پرسرعت HANA توسعه یافته است. S/4HANA یک ERP مدرن و هوشمند است که هم به صورت On-Premise و هم ابری ارائه میشود و نسبت به ECC دارای رابط کاربری پیشرفتهتر (با SAP Fiori) و معماری داده سادهتر و بلادرنگ میباشد با در نظر گرفتن هزینههای پیادهسازی SAP.
- SAP Business One: یک نرمافزار ERP سبک و مقرونبهصرفه از SAP که مخصوص کسبوکارهای کوچک و متوسط (SMB) طراحی شده است. SAP Business One نیز با هزینه و پیچیدگی کمتر، امکانات اصلی ERP را برای شرکتهای کوچکتر فراهم میکند.
اما هنگامی که به طور کلی از “SAP” صحبت میکنیم معمولاً منظور اصلی، همین سیستمهای ERP (بهویژه S/4HANA یا نسخههای پیشین آن) است.
🎯 مزایای SAP:
سیستمهای ERP شرکت SAP به خاطر یکپارچگی وسیع، مقیاسپذیری بالا، امنیت و پایداری، و پشتیبانی جهانی شهرت دارند.
SAP طی دههها حضور در بازار، یک اکوسیستم جهانی از مشتریان، متخصصان و شرکای تجاری ایجاد کرده است که یک جامعه کاربری بزرگ را شکل میدهد و تبادل دانش و تجربه را تسهیل میکند.
همچنین SAP و شرکای آن خدمات پشتیبانی فنی 24/7 در سطح جهان ارائه میدهند که به ویژه برای سازمانهای بینالمللی اهمیت دارد.
پلتفرم SAP به دلیل معماری قدرتمند خود قادر است حجم عظیمی از تراکنشها و دادهها را در شرکتهای بزرگ مدیریت کند و با رشد کسبوکار مقیاسپذیر است.
از نظر امنیت نیز SAP به عنوان یک راهکار سازمانی پیشرفته، مکانیزمهای امنیتی و کنترلی قویای را در سطح داده و دسترسی فراهم کرده است تا اطلاعات حیاتی شرکتها محافظت شوند.
مجموع این عوامل باعث شدهاند که بسیاری از سازمانهای بزرگ و پیچیده به SAP به عنوان ستون فقرات IT خود اعتماد کنند.
تفاوتهای اساسی ERP و SAP
پس از شناخت مفاهیم ERP و SAP، اکنون میتوان به تفاوتهای آنها پرداخت. نخستین و مهمترین نکته آن است که ERP یک مفهوم و طبقه نرمافزاری کلی است، در حالی که SAP نام یک شرکت (و محصولات آن شرکت) است. به بیان دیگر، هر SAP یک ERP است، اما هر ERP الزاماً SAP نیست. ERP طیف گستردهای از نرمافزارهای مدیریت کسبوکار را شامل میشود که توسط شرکتهای مختلف عرضه میشوند؛ در مقابل SAP یکی از این شرکتهاست که مجموعهای از راهکارهای ERP خاص خود را تولید کرده است.
از نظر اصطلاحشناسی، ERP مخفف “برنامهریزی منابع سازمانی” است و به هر گونه نرمافزار جامع مدیریت کسبوکار اطلاق میشود؛ در حالی که SAP معمولاً به محصولات ERP شرکت SAP SE اشاره دارد و خود در اصل مخفف یک عبارت انگلیسی دیگر است. این تمایز شبیه به تفاوت بین نوع و برند است؛ مانند اینکه بگوییم «خودرو» یک مفهوم عام است و «مرسدس بنز» یک تولیدکننده خاص از خودرو است.
یکی دیگر از تفاوتهای قابل توجه، گستره کاربرد و اندازه سازمانهای هدف است. سامانههای ERP در انواع سازمانها از کوچک تا بزرگ قابل استفادهاند، اما SAP بیشتر به عنوان راهکار ERP برای سازمانهای متوسط و بزرگ شناخته میشود. به طور تاریخی، SAP در شرکتهای بزرگ صنعتی و چندملیتی نفوذ زیادی داشته است و پیادهسازی آن مستلزم سرمایهگذاری قابل توجهی در منابع مالی و انسانی بوده است. در مقابل، بسیاری از راهکارهای ERP دیگر به نحوی طراحی شدهاند که برای کسبوکارهای کوچکتر نیز قابل پیادهسازی باشند و نیاز به منابع کمتری داشته باشند. البته همانطور که اشاره شد SAP نیز یک محصول ویژه کسبوکارهای کوچک (Business One) دارد، اما هنگامی که در گفتگوهای روزمره تجاری از “SAP” صحبت میشود اغلب منظور سیستمهای بزرگتر این شرکت است که در سازمانهای عظیم به کار میروند.
نکته مهم دیگر آن است که عبارت “SAP” به خاطر شهرت گسترده این برند، گاهی به اشتباه مترادف با ERP به کار میرود. بسیاری افراد غیرمتخصص ممکن است هر نرمافزار برنامهریزی منابع سازمانی را به عنوان “SAP” خطاب کنند، درست همانند استفاده از برند “کلینکس” به جای دستمال کاغذی. اما روشن ساختن تفاوت میان SAP و ERP در هنگام بررسی گزینههای نرمافزاری ضروری است، چرا که SAP تنها یکی از گزینهها در دنیای ERP است و نباید سایر سیستمهای ERP کمتر شناختهشده نادیده گرفته شوند.
مقایسه SAP با سایر ERPهای مطرح
در بازار نرمافزارهای ERP، علاوه بر SAP، شرکتها و محصولات متعدد دیگری نیز حضور دارند که هر کدام نقاط قوت خود را دارند. از میان رقبای مشهور SAP میتوان به Oracle NetSuite، Microsoft Dynamics 365، Odoo، Infor و Epicor اشاره کرد. هر یک از این سیستمها رویکرد متفاوتی به ERP دارند؛ برخی کاملاً ابری هستند، برخی برای صنایع خاص بهینه شدهاند و برخی متنباز و قابل تغییرند. در جدول زیر، یک مقایسه کلی بین SAP و چند ERP مطرح دیگر از جنبههای مختلف ارائه شده است:
| نرمافزار ERP | مقیاسپذیری | هزینه | انعطافپذیری | پشتیبانی/جامعه | مناسب برای |
|---|---|---|---|---|---|
| SAP S/4HANA | بسیار بالا (برای شرکتهای بزرگ بینالمللی) | بسیار بالا (هزینه لایسنس و اجرای سنگین) | انعطافپذیری کامل و سفارشیسازی گسترده؛ پیچیدگی پیادهسازی بالا | پشتیبانی 24/7 جهانی؛ جامعه کاربری بسیار بزرگ | سازمانهای بزرگ (Enterprise) |
| Oracle NetSuite | از متوسط تا بزرگ (کاملاً ابری) | اشتراک ابری؛ هزینه اولیه کمتر از SAP | انعطاف خوب؛ سفارشیسازی متوسط (محدودیتهای مدل ابری) | پشتیبانی Oracle؛ جامعه روبهرشد | شرکتهای متوسط و در حال رشد |
| Microsoft Dynamics 365 | قابل انطباق از SMB تا Enterprise | متعادل؛ امکان شروع کوچک و گسترش تدریجی | انعطاف مناسب؛ یکپارچگی قوی با محصولات Microsoft | شبکه پشتیبانی گسترده Microsoft؛ جامعه بزرگ | کسبوکارهای کوچک تا بزرگ (بسته به نسخه) |
| Odoo | مقیاسپذیری متوسط (ویژه SMB) | بسیار پایین (متنباز؛ هزینه بیشتر بابت خدمات) | بسیار بالا (متنباز با قابلیت تغییر کامل؛ نیازمند دانش فنی) | جامعه متنباز فعال؛ پشتیبانی از طریق شرکا و انجمنها | شرکتهای کوچک/متوسط با بودجه محدود |
| Infor (CloudSuite) | بالا (برای صنایع بزرگ مانند تولید) | پایینتر از SAP در مقیاس مشابه | انعطاف خوب (ماژولهای صنعتمحور؛ قابل سفارشیسازی) | پشتیبانی توسط Infor؛ جامعه کاربری متخصص صنعت | شرکتهای متوسط تا بزرگ (تولید، لجستیک و …) |
| Epicor | مناسب برای شرکتهای متوسط (قابل گسترش) | پایینتر از SAP برای مقیاس متوسط | انعطاف مناسب برای تولید/توزیع؛ قابل سفارشیسازی | پشتیبانی توسط Epicor؛ جامعه حوزه تولید/توزیع | شرکتهای تولیدی و توزیعی متوسط |
این مقایسه به صورت خلاصه نشان میدهد که SAP گرچه از نظر قابلیتها و مقیاسپذیری در سطح بالایی قرار دارد، اما پیادهسازی پرهزینه و پیچیدهای دارد که معمولاً برای سازمانهای بزرگ توجیهپذیر است. در مقابل، برخی رقبا مانند Odoo یا Dynamics با هزینه اولیه کمتر و انعطاف بیشتر، گزینههای جذابتری برای کسبوکارهای کوچکتر یا آنهایی که منابع محدودتری دارند محسوب میشوند. برای مثال، Odoo به دلیل متنباز بودن و هزینه لایسنس نزدیک به صفر، یک راهکار بسیار مقرونبهصرفه برای شرکتهای کوچک است (هرچند ممکن است به دانش فنی بیشتری جهت سفارشیسازی نیاز داشته باشد). همچنین Dynamics 365 به واسطه یکپارچگی با اکوسیستم مایکروسافت و مدل اشتراکی ابری، امکان شروع در مقیاس کوچک و رشد تدریجی را فراهم میکند. در نهایت، هر کدام از این سیستمها بسته به نیازهای سازمان و صنعت مربوطه میتوانند مزایا و معایب خود را داشته باشند و انتخاب میان آنها نیازمند بررسی دقیق است.
SAP مناسب چه کسبوکارهایی است؟
نرمافزار SAP معمولاً به عنوان راهکار سازمانهای بزرگ با فرآیندهای پیچیده شناخته میشود،با این حال، پیادهسازی SAP در شرکتهای متوسط نیز با استفاده از نسخههایی مانند SAP Business One امکانپذیر است و میتواند مزایای ERP را با هزینه و پیچیدگی کمتر در اختیار این دسته از سازمانها قرار دهد. اما شرکت SAP برای کسبوکارهای کوچک و متوسط نیز راهکار ویژه (SAP Business One) عرضه کرده است. به طور مثال، طبق آمار حدود ۸۰٪ مشتریان SAP کسبوکارهای کوچک و متوسط هستند که از SAP Business One استفاده میکنند. این نشان میدهد SAP تنها مختص غولهای صنعتی نیست و شرکتهای کوچکتر نیز میتوانند با نسخههای سادهتر آن از مزایای ERP بهرهمند شوند.
با این وجود، بسیاری از کسبوکارهای کوچک و استارتاپها در عمل ترجیح میدهند به سراغ ERPهای جایگزین بروند. دلیل این امر آن است که پیادهسازی و نگهداری SAP (نسخههای بزرگتر) عموماً پرهزینه و پیچیده است و ممکن است فراتر از توان مالی یا مدیریتی سازمانهای کوچک باشد. برای این دسته از مشتریان، راهکارهایی مانند Odoo یا Microsoft Dynamics 365 یا سایر سیستمهای ابری، گزینههای مناسبتری محسوب میشوند که با هزینه کمتر و سرعت پیادهسازی بیشتر قابل دستیابی هستند به عنوان مثال، Odoo همانطور که اشاره شد هزینه لایسنس ناچیزی دارد و به شرکت اجازه میدهد برحسب نیاز ماژولها را اضافه کند، یا Dynamics 365 Business Central با یک رابط کاربرپسند و یکپارچگی با آفیس ۳۶۵ میتواند برای یک شرکت متوسط گزینهای کارآمد باشد.
بنابراین میتوان گفت SAP برای سازمانهایی که توان مالی، منابع تخصصی IT و نیازهای پیچیده دارند یک انتخاب ایدهآل است زیرا سرمایهگذاری اولیه سنگین در آن برایشان قابل توجیه بوده و در عوض سیستمی بسیار قدرتمند دریافت میکنند که تمام جنبههای کسبوکارشان را پوشش میدهد. در سوی مقابل، سایر ERPها برای شرکتهای کوچکتر یا آنهایی که به دنبال چابکی و صرفهجویی هستند مناسبترند. آنچه مهم است تطبیق راهکار با نیازهای واقعی و منابع در دسترس سازمان است.
نکات مهم در انتخاب بین SAP و سایر ERPها
در فرآیند انتخاب یا پیادهسازی ERP، آگاهی از نکات کلیدی و اشتباهات رایج در پیادهسازی ERP اهمیت زیادی دارد. انتخاب یک سیستم ERP (چه SAP و چه سایر محصولات) از تصمیمات راهبردی مهم برای هر سازمان است. برای این انتخاب باید مجموعهای از عوامل و نیازها را در نظر گرفت، از جمله:
- تعیین میکند چه نوع ERP نیاز است. SAP عمدتاً برای سازمانهای بزرگ و فرآیندهای پیچیده مناسبتر است، در حالی که ERPهای سادهتر برای شرکتهای کوچک کفایت میکنند.
- بودجه: هزینه خرید لایسنس/اشتراک، پیادهسازی و نگهداری ERP باید با توان مالی سازمان همخوان باشد. اگر بودجه محدود است، شاید به جای SAP نیاز به گزینههای ارزانتر باشد.
- زیرساخت IT و تخصص: برای پیادهسازی ERP باید زیرساخت فنی (سرور، شبکه) و تیم متخصص در دسترس باشد. SAP به تخصصهای بیشتری (مثلاً برنامهنویس ABAP) نیاز دارد؛ سازمانهای فاقد این موارد شاید بهتر باشد سراغ ERPهای ابری یا سادهتر بروند.
- زمان و ریسک: مدت زمان لازم برای پیادهسازی و ریسکهای ناشی از آن باید با برنامهریزی دقیق مدیریت شود. پروژههایی با زمان طولانی یا بدون کنترل تغییرات ممکن است باعث اختلال در عملکرد کسبوکار شوند.
یکی از نکات کلیدی، توجه به روششناسی پیادهسازی ERP است. هر یک از ارائهدهندگان بزرگ ERP روشهای استانداردی برای استقرار سیستمهای خود توسعه دادهاند (مثلاً متدولوژی SAP Activate برای SAP یا رویکردهای چابک برای ERPهای ابری). مطالعات نشان میدهد اجرای ERP بدون متدولوژی مناسب میتواند به شکست پروژه و نارضایتی بیانجامد. بنابراین انتخاب روش اجرای درست به اندازه انتخاب نرمافزار اهمیت دارد؛ یک متدولوژی ضعیف میتواند باعث تصمیمگیریهای نادرست و تأخیرهای جدی در پروژه شود. سازمانها باید در کنار گزینش نرمافزار، به برنامهریزی دقیق پروژه، آموزش کاربران، مدیریت تغییر و بهرهگیری از تجربیات موفق توجه ویژه داشته باشند تا استقرار سیستم جدید با موفقیت و در زمان و بودجه موردنظر انجام شود.
نتیجهگیری
به طور خلاصه، ERP یک مفهوم کلی در دنیای نرمافزارهای سازمانی است که هدف آن یکپارچهسازی و مدیریت متمرکز منابع و فرآیندهای کسبوکار میباشد، در حالی که SAP یک نمونه قدرتمند و شناختهشده از پیادهسازی همین مفهوم توسط شرکت SAP SE است. به بیانی دیگر، ERP نمایانگر ایده و رویکرد پشت نرمافزارهای جامع سازمانی است و SAP یکی از مصادیق برجسته عملی ساختن این ایده در قالب یک بسته نرمافزاری تجاری است.
در این مقاله دیدیم که ERPها چگونه با معماری ماژولار و پایگاهداده یکپارچه خود میتوانند مزایای چشمگیری نظیر افزایش بهرهوری و کاهش هزینهها را برای سازمانها به ارمغان بیاورند. SAP نیز به عنوان پیشروترین عرضهکننده ERP، این مفاهیم را در مقیاسی وسیع و با عمق کاربرد بالا پیاده کرده است و به همین علت به انتخاب اول بسیاری از سازمانهای بزرگ تبدیل شده است. از سوی دیگر، محصولات ERP متنوعی در بازار وجود دارند که ممکن است برای شرایط و نیازهای خاص، گزینه مناسبتری نسبت به SAP باشند.
با وجود مزایای گسترده SAP، چالشهای پیادهسازی SAP نیز موضوعی مهم برای سازمانهاست تفاوت SAP و ERP را میتوان به تفاوت پلتفرم عملی و مفهوم نظری تشبیه کرد؛ ERP ایده کلی است و SAP نمونه متجسم شدهای از آن. هر سازمان برای انتخاب بین SAP و سایر ERPها باید ارزیابی دقیقی از نیازها، منابع و اهداف خود انجام دهد. در نهایت، موفقیت در بهرهگیری از یک سیستم ERP (خواه SAP یا غیر آن) منوط به تطبیق دقیق قابلیتهای آن با فرآیندهای سازمانی و اجرای صحیح آن در بستر سازمان است. با شناخت تفاوتهای ساختاری ERP و SAP و در نظر گرفتن عوامل ذکرشده، مدیران میتوانند تصمیم آگاهانهتری در راستای انتخاب و پیادهسازی بهترین راهکار برای سازمان خود اتخاذ کنند.
سوالات متداول
تفاوت SAP با ERP چیست؟
ERP یک مفهوم کلی برای نرمافزارهای مدیریت منابع سازمانی است، در حالی که SAP یکی از شرکتهای مطرح ارائهدهنده این نوع نرمافزارهاست. هر SAP یک ERP است، اما هر ERP الزاماً SAP نیست.
آیا SAP فقط برای شرکتهای بزرگ مناسب است؟
خیر. هرچند SAP بیشتر در سازمانهای بزرگ استفاده میشود، اما نسخههایی مثل SAP Business One برای شرکتهای کوچک و متوسط طراحی شدهاند.
هزینه پیادهسازی SAP چقدر است؟
هزینهها بسته به اندازه سازمان، نسخه SAP انتخابشده و میزان سفارشیسازی متفاوت است، اما بهطور کلی جزو گزینههای پرهزینه در میان ERPها محسوب میشود.
چه اشتباهاتی در پیادهسازی ERP رایج است؟
نداشتن تحلیل درست نیازها، آموزش ناکافی کارکنان، مدیریت ضعیف تغییرات و انتخاب نرمافزار نامتناسب از جمله اشتباهات رایج در پیادهسازی ERP هستند.
چگونه یک ERP مناسب انتخاب کنیم؟
باید عواملی مانند اندازه سازمان، بودجه، پیچیدگی فرآیندها، زیرساخت IT، تخصص داخلی و اهداف بلندمدت را در نظر گرفت تا گزینهای متناسب انتخاب شود.